Kienando Bước Vào Dòng Chính
Vào ngày
15 tháng 7 vừa qua đánh dấu mốc thời gian 35 năm hiện diện của võ
phái Kiến An Võ Đạo, tức Kienando, một buổi lễ kỷ niệm ăn mừng được
tổ chức tại Phòng Sinh hoạt của Hội Người Việt tại vùng San Fernando
Valley. Hơn ba thập niên Kienando cũng như nhiều môn phái khác trải
qua nhiều đổi thay, võ phái này được hun đúc trưởng thành trong
chiều hướng phát triển tiệm tăng khá tốt đẹp. Đánh dấu khúc quanh 35
năm, một số sự kiện có thể được nghi nhận như sau:

Vào tháng 11
năm 1995, Chưởng môn Kienando Nguyễn Lâm vừa đến Mỹ qua diện
HO. Ngay sau đó Kienando được mời tham dự biểu diễn võ thuật tại Đại
hội Văn hóa các dân tộc Châu Á Thái Bình Dương tại vùng North
Hollywood. Sau sự thành công của buổi lễ văn hóa này, võ sư Nguyễn
Lâm được sự ngưởng mộ từ phía quan khách khuyến khích nên mở lớp dạy
để truyền bá võ thuật. Võ đường Thiếu Lâm Kiến An KungFu Việt Nam
đầu tiên được hình thành và khai giảng tại thành phố Canoga Park vào
ngày 3 tháng 12 cùng năm. Những năm đầu lò võ thu nhận số môn sinh
người Việt. Nhưng đến năm 1999, một vị giáo sư Mỹ dạy tại trường
California State University at Northridge nghe danh võ sư Nguyễn
Lâm và mời ông đến đại học này thuyết trình về võ học hầu thẩm định
Kienando sẽ là một môn học có tín chỉ của trường. Khóa học Mùa Xuân
năm 2000, Kienando chính thức khai giảng lớp võ Kienando Kungfu và
Tự Vệ Phòng Thân (Kienando Kungfu and Self defense), ba lớp học vào
ngày giờ khác nhau, mỗi lớp 35 sinh viên. Từ đó Kiến An Võ Đạo chính
thức bước vào dòng chính Hoa Kỳ qua một định chế văn hóa giáo dục
của tiểu bang. Trong suốt 7 năm vừa qua, Kiến An Võ Đạo được ưa
chuộng và tiếp tục phát triển tại hai địa điểm Mỹ và Việt. Trong bài
diễn văn của ông Hà Huyền Thanh, phó chủ tịch của Tổng Hội Phát
Triển Võ Thuật Thế Giới, đại diện Tổng Hội ông cho biết mặc dù Tổng
Hội có nhiều môn phái là hội viên, nhưng môn phái Kiến An Võ Đạo là
hôi viên duy nhất có lớp giảng dạy tại dòng chính Hoa Kỳ ở cấp
university (4 năm).
Giáo sư Nguyễn Lâm ngoài ngành võ thuật sở trường,
ông còn là một nhà thơ với bút hiệu Nguyên Ngã Song Mộc, thơ ông ca
ngợi thiên nhiên, quê hương và thơ thiền. Ông đã theo học đại học
luật khoa Sài Gòn, rồi trước khi mất miền Nam năm 1975, GS Lâm là
một sĩ quan ngành tư pháp tại cao nguyên. Cao nguyên đem ông gần gủi
với võ thuật và thơ văn. Có một giai đoạn ông là giáo sư trung học
dạy hai môn Anh văn và Việt văn (kim văn, cổ văn). Có điều là ông
rất thích lãnh vực văn, vì ông là một nhà văn biên khảo nghiên
cứu về võ thuật. Ông có nhiều bài viết đăng nhiều nơi, những bài
viết chuyên đề võ thuật của ông được in để giảng dạy bằng hai ngôn
ngữ Anh và Việt. GS Lâm cho xuất bản 2 tác phẩm là: Thiếu Lâm Kiến
An KungFu Việt Nam và Các Môn Võ Châu Á Lừng Danh, quyển sau là
Thiếu Lâm Kiến An KungFu Việt Nam và Lôi Vũ Quyền. Bài quyền Lôi Vũ
Quyền (hay Thundering Rain kata mà các học viên người Mỹ thường gọi)
do GS Lâm sáng tác gồm nhiều chiêu thức thật đẹp mắt về công cũng
như thủ. Trong bài viết cũ là "Lôi
Vũ Quyền hay Cơn Mưa Sấm Sét", tôi đã ghi nhận như sau:
"Trong lý
thuyết võ học Kienando các võ sinh được huấn luyện căn bản về thân,
trí thật bền bỉ gồm nội lực của cơ thể và tâm não bén nhậy và sáng
suốt. Người võ sinh lấy chân, thiện, mỹ của cuộc sống làm nền tảng
cho hướng đi, mà theo võ đạo Kiennando lấy làm kim chỉ nam đào tạo
võ sinh. Khá nhiều sinh viên Hoa Kỳ theo thụ huấn các lớp võ
Kienando tại đại học Cal State Northridge do giáo sư Chưởng môn
Nguyễn Lâm hướng dẫn. Họ lấy làm hãnh diện thích thú khi thao đượt
và tìm hiểu tường tận nguồn gốc về lý thuyết và thực hành võ thuật
của môn phái này. Vì những ích lợi của việc tìm hiểu nguồn gốc tinh
hoa võ học, các võ sinh hay các tham dự viên Hoa Kỳ mặc nhiên chấp
nhận tiếng Việt của các thế võ hay các chiêu đánh trong tâm thức của
họ.
"Đồ Sơn sóng bể chập chờn
Hạ Long rồng đáp cho cơn mưa dài
Kiến An võ thuật khoan thai
Lôi Vũ bão táp tuyệt bài quyền chiêu”
Kiến An nơi gần biển Đồ Sơn, trong vịnh Hạ Long mà khi xa xưa thầy
Nguyễn Lâm ra ngắm nhìn thiên nhiên, luyện tập võ thuật trước ngày
di cư vào miền nam khi đất nước phân ly.
Như đoạn đầu chúng tôi cho rằng hiện tượng mưa rơi là nguồn cảm hứng
cho thi nhân sáng tác, thì những đường quyền Lôi Vũ được thầy Chưởng
môn sáng tác do sự gợi nhớ bên tiếng sóng vỗ của biển cả, tiếng sấm
sét trên nền trời cao khi xưa, để rồi sau này cho những võ nhân
Kienando say mê thi triển, thao diễn tài năng võ nghệ để tự bảo vệ
cho mình khi cần đến, hay triển khai võ thuật để luyện tập cho vấn
đề sức khỏe."
Kiến An Võ Đạo mang ý nghĩa gì?
Kiến An chính
nó có 2 nghĩa, nghĩa đen nói lên nguồn gốc xuất phát từ vùng
đất Kiến An có thành phố Hải Phòng, có bãi biển thơ mộng Đồ Sơn, có
vịnh Hạ Long như một kỳ quan thiên nhiên của thế giới, thuở thiếu
thời chú bé Nguyễn Lâm lên 7 theo chân vị sư phụ người Hoa hằng ngày
ra biển Đồ Sơn của đất Kiến An luyện tập võ công, nên từ đó có
tên Kiến An Võ Đạo. Mặt khác, nghĩa bóng của nó Kiến nói lên ý nghĩa
kiến tạo, đào tạo, tạo dựng, tạo lập.
An nói lên sự bình an, yên ổn. Kiến
An Võ Đạo tức môn võ tạo sự an bình, quân bình thể xác đến tâm hồn,
nó dựa vào phần lớn lý thuyết võ thuật của môn phái thiếu lâm, về
thiền tịnh, về khí công cũng như võ công.
Kiến An Võ
Đạo hay Kienando có lẽ bây giờ không còn xa lạ tại miền Nam Cali qua
những nổ lực đóng góp, đào tạo thế hệ trẻ lớn lên trong niềm tự tin
về bản thân và hùng mạnh trong kỷ luật. Bao đợt môn sinh trẻ thụ
huấn xong những lớp võ Kienando từ Phùng Trung, Thanh Thủy, Ngô Tải,
Võ Đan, Thế Khoa, Thế Hiển, Bích Thủy, Phillip Nguyễn, Lý Cường,
Nguyễn Bảo,... đến Đại Nhân, Đại Chí, Hải Nam, Hải Việt, Cam Ly, Duy
Mộng, Lynelle Millitate,... Các em đã chứng tỏ sự đóng góp thiết
thực của võ phái Kienando cho tuổi trẻ. Ngày truyền thống năm nay
2007, em Nguyễn Ngọc Cam Ly, một võ sinh xuất sắc của Kienando xử
dụng kiếm thuật rất điêu luyện, rồi một môn sinh trung kiên người
Hoa Kỳ đã thụ giáo trong lớp học của GS Nguyễn Lâm tình cờ, nhưng
nhiệm mầu, vì giúp ích sức khỏe cho cô. Lynelle tìm đến với Kienando
qua võ đường của đại học CSUN. Trước đây cô cho biết cô bị chứng
bệnh thiếu máu trầm trọng (severe anaemia), nên thường bị mệt mỏi,
bi quan trong cuộc sống. Võ thuật đến với cô như niềm vui về thể
chất, và cho sự tự tin trong tâm hồn. Hai huấn luyện viên Lynelle
Millitate và Alex Volken luôn luôn sát cánh với võ đường Kienando.
Để nhắc nhở những biểu tượng cho Kiến An Võ Đạo, hai huấn luyện
viên Hải Việt và Hải Nam đã bước ra biểu diễn bài quyền
Lôi Vũ Quyền hay là Cơn Mưa Sấm Sét thật ngoạn mục.

Sự
nổi bật trong buổi lễ là Kiến An Võ Đạo qua quyết định của Đại võ sư
Chưởng môn tăng cấp phong đai hai võ sư nồng cốt của môn phái tại
hải ngoại là võ sư Trần Phương từ hồng đai đệ nhị đẳng lên hồng đai
đệ tam đẳng sau 4 năm mang hồng đai đệ nhị đẳng và đệ trình luận án
"Liên Hoa Đao" do võ sư Trần Phương sáng tác và biểu diễn trước quan
khách. Võ sư thứ nhì là Hồng Ngọc Đại Nghĩa được tăng cấp phong đai
từ hồng đai đệ tứ đẳng lên bạch đai sau 14 năm miệt mài cộng tác với
sư phụ Nguyễn Lâm phát triễn môn phái Kiến An Võ Đạo tại hải ngoại
khi hai bố con đến xứ này. Điều kiện đeo bạch đai thì số tuổi của
các võ sư phải tối thiểu 30, cộng thêm sự đệ trình một luận án võ
thuật cao cấp, và đang giảng dạy một lớp võ thuật. Lý do người viết
bài thiết nghĩ võ sư Hồng Ngọc Đại Nghĩa bị "neo" cấp hồng đai đệ tứ
đẳng quá lâu vì theo nội quy ấn định cho số tuổi 30, và nay số tuổi
đã lố rồi, đã đến lúc cần nhìn nhận sự công bằng mà theo võ sư Hà
Huyền Thanh đã nhận xét trong bài nói chuyện là: "theo hiện tượng
"tre già măng mọc" thì sự phong đai ở đẳng cấp cao này rất cần thiết
cho Kiến An Võ Đạo". Tưởng cũng nên biết võ sư Hồng Ngọc Đại Nghĩa
là thứ nam của Đại võ sư Chưởng môn Nguyễn Lâm. Anh theo học võ với
thân phụ từ khi 7 tuổi, anh cũng là huấn luyện viên võ thuật cho một
số diễn viên phim ảnh và truyền hình Hoa Kỳ tại Hollywood. Luận án
lên đai của võ sư Hồng Ngọc Đại Nghĩa là
2
bài quyền "Túc Quyền”
và
“Khai
Sơn Khí Công Chưởng", màn biểu diễn về những thế đá ngoạn mục
khi tấn công kèm theo sự vận hành khí công chưởng lực. Cử tọa vỗ tay
vang dội khi màn trình diễn được chấm dứt.

Buổi lễ kỷ niệm 35 năm thành lập môn phái Kienando
hôm nay trùng với sinh nhật của GS Chưởng môn Nguyễn Lâm, nên các em
võ sinh đã dâng hoa, chúc sức khỏe cho sư phụ. Sự tham dự đông đảo
của các quan khách như quý phụ huynh các võ sinh, quý thân hào nhân
sĩ địa phương, quý võ sư thân hữu từ các nơi như San Gabriel Valley,
San Fernando Valley, và Orange County hội tụ về đây cho thấy sự
thành công của Kienando. Người ta nhận thấy có sự hiện diện của ông
Nguyễn Quang Cảnh (chủ tịch Hội Cựu Chiến Sĩ Vùng SFV, ông Trần
Quang Nam (chủ tịch Hội Cảnh Sát Quốc Gia tại Hoa Kỳ), ông Richard
Mười Trương (chủ tịch Hội Người Việt Vùng San Fernando Valley), võ
sư Nguyễn Khánh Hồng (giám đốc võ đường TaeKwonDo Việt Dũng), võ
sư Tô Hùng Phước ( Thiếu Lâm Thất Sơn), võ sư Lương Hà (Thiếu Lâm
Bạch Long), võ sư Hồ Đại Lượng (Thái Cực Đường Lang), võ sư Jordan
Wang (Thiếu Lâm Sơn Đông), võ sư Huỳnh Đức Nhiệm (Tây Sơn Bình
Định), võ sư Lý Hoàng Tùng (chủ tịch của Tổng Hội Phát Triển Võ
Thuật Thế Giới), và võ sư Hà Huyền Thanh (phó chủ tịch của Tổng Hội
Phát Triển Võ Thuật Thế Giới). Tổng Hội Phát Triển Võ Thuật Thế Giới
là một tổ chức văn hóa võ thuật bảo trợ tinh thần cho Kiến An Võ Đạo
qua những lần biểu diễn võ thuật tại
Đại Hội Võ Thuật Năm 2007, nhân kỷ niệm 14 năm thành
lập Tổng Hội Phát Triển Võ Thuật Thế Giới hay những dịp Tết Nguyên
Đán. Kiến An Võ Đạo có dịp thi thố tài năng cùng các võ phái bạn và
từ đó tạo cho nhiều người biết đến hơn.
Những dòng cuối cùng, người viết bài xin được giới
thiệu những áng thơ đầy hào khí của Giáo sư Chưởng môn Nguyễn Lâm,
tức thi sĩ Nguyên Ngã Song Mộc qua bài thơ dài được trích đoạn lại
như sau:
"Sức cự đỉnh ta hằng mơ Hạng Võ
Lục bạt sơn ta ước đọ Huỳnh Cân
Muốn ra uy sấm sét chuyện oai thần
Quét sạch lũ tham tàn xâm lược..."
Đó là bài "Tráng Sỹ Ca". Bài thơ nói về ý chí quyết
tâm của một chinh nhân mơ ngày hoàn thành giấc mộng chiến thắng, dẹp
quân xâm lăng, giành lại giang sơn. Một trích đoạn khác đề cao chí
nam nhi vung gươm giữ bờ cõi, để biểu lộ một thiên hùng ca chí làm
trai đầu đội ánh trăng vàng, luyện tập võ thuật quang phục quê
hương:
"Đêm nay đội ánh trăng vàng
Múa gươm chiến thắng huy hoàng hoan ca
Ta tráng sỹ hề, can trường bất khuất,
Ta nam nhi hề, phá giặc cuồng nô
Ta hiên ngang hề, sức lay thành chuyển núi,
Ta xung phong hề, lực diệt kình ngư..."

Nguyên Ngã Song Mộc trong ý thơ vẫn đượm nét con nhà
võ. Phải chăng trong nét uy vũ vung thế võ thuật của Chưởng môn Kiến
An Võ Đạo cho thấy Nguyên Ngã Song Mộc ẩn chứa ý niệm cao quý "Văn
Võ Song Toàn"?
Thưa, đó là những gì thuộc về Kiến An Võ Đạo, và về
vị giáo sư với bao nổ lực đem bộ môn võ học phát sinh từ Việt Nam
vào dòng chính Hoa Kỳ. Thi văn nhân Nguyên Ngã Song Mộc hay Chưởng
môn võ thuật Nguyễn Lâm là biểu tượng cho sự yêu văn học nghệ
thuật, mang giấc mơ cao quý cho tuổi trẻ Việt Nam vươn lên.
Việt Hải Los Angeles